ต้อเนื้อ (Pterygium)
พญ. นีรุชา วิชัยบุญ
คลินิกตาศรีราชา
รูปต้อเนื้อ ภาพประกอบจาก American optometric association
ต้อเนื้อ (Pterygium) เป็นปัญหาที่พบบ่อยในผู้ป่วยในพื้นที่ ศรีราชา ชลบุรี ซึ่งอาจจำเป็นต้องใช้การ รักษาต้อเนื้อ ด้วยการผ่าตัดในบางกรณี การสัมผัสแสงแดดและฝุ่นละอองเป็นเวลานานอาจกระตุ้นให้เกิดต้อเนื้อได้
ต้อเนื้อคืออะไร?
ต้อเนื้อ (Pterygium) เป็นภาวะที่เกิดขึ้นเมื่อเนื้อเยื่อบางส่วนของเยื่อบุตาขยายตัวและเติบโตเข้ามาบนกระจกตาค่ะ ซึ่งอาจเกิดจากการสัมผัสกับแสงแดดหรือฝุ่นละอองเป็นเวลานาน ผู้ป่วยที่มีอาการต้อเนื้ออาจรู้สึกระคายเคืองตา ตาแดง หรือมีความรู้สึกเหมือนมีสิ่งแปลกปลอมในตา ต้อเนื้อไม่ใช่เนื้อร้าย ไม่ใช่สิ่งที่อันตรายที่เจอแล้วต้องผ่าตัดเสมอไปค่ะ
อาการของต้อเนื้อ
อาการของต้อเนื้อสามารถเริ่มจากการสังเกตเห็นเนื้อเยื่อบาง ๆ ที่เริ่มเติบโตบนกระจกตา ซึ่งอาจทำให้ตาแดง แสบตา หรือมีอาการระคายเคือง เมื่อเนื้อเยื่อขยายใหญ่ขึ้น อาจส่งผลต่อการมองเห็น และในบางกรณีอาจจำเป็นต้องได้รับการรักษาต้อเนื้ออย่างเร่งด่วน
สาเหตุของต้อเนื้อ
ต้อเนื้อไม่ได้เกิดจากสาเหตุที่ชัดเจน แต่มีปัจจัยหลายอย่างที่อาจกระตุ้นให้เกิดขึ้นได้ หนึ่งในปัจจัยสำคัญคือการสัมผัสกับแสงแดดโดยเฉพาะรังสียูวี นอกจากนี้ การสัมผัสกับฝุ่นละอองและสารระคายเคืองอื่น ๆ อย่างต่อเนื่องก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยกระตุ้น การเผชิญกับปัจจัยเหล่านี้เป็นเวลานานสามารถเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดต้อเนื้อได้
การสวมแว่นกันแดดช่วยลดความเสี่ยงการเกิดต้อเนื้อได้
การป้องกันต้อเนื้อ
เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดต้อเนื้อ ควรสวมแว่นกันแดดที่สามารถป้องกันรังสียูวีได้ และหลีกเลี่ยงการสัมผัสฝุ่นละอองโดยใช้แว่นตาป้องกัน นอกจากนี้ การดูแลสุขภาพตาด้วยการตรวจตาเป็นประจำเป็นสิ่งสำคัญ หากพบอาการผิดปกติ เช่น ตาแดงหรือระคายเคือง ควรรีบปรึกษาจักษุแพทย์เพื่อรับคำแนะนำและการรักษาที่เหมาะสมค่ะเพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดต้อเนื้อ ควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสแสงแดดหรือฝุ่นละอองโดยไม่สวมแว่นกันแดด และควรดูแลสุขภาพตาอย่างสม่ำเสมอค่ะ หากคุณสังเกตเห็นอาการที่ไม่ปกติ เช่น ตาแดงหรือระคายเคือง ควรรีบปรึกษาหมอเพื่อรับคำแนะนำและการรักษาที่เหมาะสมนะคะ
การรักษาต้อเนื้อ
ในปัจจุบันยังไม่มี ยารักษาต้อเนื้อ ยารักษาต้อลม ที่สามารถกำจัดต้อเนื้อได้โดยตรง ยาที่ใช้ในกรณีนี้เป็นเพียงการรักษาตามอาการ เช่น ยาหยอดตาลดการอักเสบเพื่อบรรเทาอาการระคายเคือง แต่หากเนื้อเยื่อขยายใหญ่จนส่งผลต่อการมองเห็น อาจต้องใช้การผ่าตัดเพื่อนำเนื้อเยื่อส่วนเกินออก
มีโฆษณาผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและผลิตภัณฑ์หยอดตาหลายชนิดที่อ้างว่าสามารถรักษาต้อเนื้อได้ แต่จากการศึกษาล่าสุด ก็ยังไม่มีการรักษาด้วยยาใดที่ประสบความสำเร็จในการป้องกันหรือรักษาต้อเนื้อ การใช้ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ นอกจากจะไม่ได้ผล ยังอาจเป็นความเสี่ยง เพราะเราไม่มีทางทราบได้ว่ามีส่วนผสมที่แท้จริงอะไร ดังนั้นเพื่อความปลอดภัย หากเป็นต้อเนื้อ ก็ควรปรึกษาจักษุแพทย์เพื่อรับคำแนะนำที่เหมาะสมค่ะ
การผ่าตัดต้อเนื้อ
หากต้อเนื้อขยายใหญ่และส่งผลต่อการมองเห็น การผ่าตัดต้อเนื้ออาจเป็นวิธีที่จักษุแพทย์แนะนำค่ะ การผ่าตัดต้อเนื้อจะช่วยเอาเนื้อเยื่อที่ขยายใหญ่ขึ้นออกเพื่อลดผลกระทบต่อการมองเห็น และ จักษุแพทย์อาจทำการวางเนื้อเยื่อเพิ่มเติมบางส่วนจากรกหรือเยื่อบุตาบนพื้นที่ที่ผ่าตัด หรือใช้ยาบางชนิดเพื่อลดการเกิดซ้ำ แต่ถึงแม้จะใช้วิธีเหล่านี้แล้ว ก็ไม่ได้หมายความว่าจะลดความเสี่ยงได้ 100% ถ้ามันจะเกิดซ้ำมันก็เกิดอยู่ดีค่ะ โดยเฉพาะผู้ป่วยที่มีพฤติกรรมเสี่ยงต่อการเกิดซ้ำ หรือ เคยเกิดซ้ำแล้ว ในศรีราชา ชลบุรีก็เป็นพื้นที่แดดแรง ฝุ่นเยอะพอสมควรค่ะ
เมื่อเราเข้าใจโรค ก็ใช้ชีวิตอย่างมีความสุขได้ ไม่จำเป็นต้องผ่าตัดทุกคนนะคะ ปล ภาพประกอบไม่ใช่ภาพหมอค่ะ
ประสบการณ์จากพญ. นีรุชา วิชัยบุญ
ในฐานะที่เป็นจักษุแพทย์ที่ปฏิบัติงานด้านกระจกตาในศรีราชา ชลบุรีมามากกว่าสิบปี หมอตระหนักดีว่าการผ่าตัดอาจจะไม่ได้เป็นทางแก้ไขปัญหาที่ยั่งยืนสำหรับทุกคนค่ะ การผ่าตัดต้อเนื้ออาจไม่สามารถรับรองได้ว่าจะไม่เกิดซ้ำ โดยเฉพาะในผู้ที่มีพฤติกรรมเสี่ยง เช่น สัมผัสแดดบ่อย ๆ หลายคนมาปรึกษาเรื่องต้อเนื้อเพียงเพราะเหตุผลด้านความสวยงาม แม้ว่าขนาดต้อเนื้อจะเล็กและไม่มีอาการอะไร หมอแนะนำให้พิจารณาโดยละเอียดก่อนตัดสินใจนะคะ เพราะการผ่าตัดอาจเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนและมีโอกาสที่ต้อเนื้อจะกลับมาเกิดซ้ำเร็วกว่าที่คาดคิด
สรุปเกี่ยวกับต้อเนื้อ
ต้อเนื้อเป็นภาวะที่สามารถรักษาตามอาการด้วยยาหยอดตาหรือยาลดการอักเสบ และในกรณีที่จำเป็น อาจต้องใช้การผ่าตัดเพื่อกำจัดเนื้อเยื่อที่ส่งผลกระทบต่อการมองเห็น อย่างไรก็ตาม การผ่าตัดควรพิจารณาอย่างรอบคอบ เนื่องจากมีโอกาสที่ต้อเนื้อจะกลับมาเกิดซ้ำได้ค่ะ
หากท่านต้องการรับคำปรึกษา การตรวจวินิจฉัย การรักษา ผ่าตัด ต้อเนื้อ สามารถปรึกษาจักษุแพทย์ใกล้บ้าน โดยอาจจะลองค้นหาคำว่า จักษุแพทย์ใกล้ฉัน คลินิกตาใกล้ฉัน ได้ สำหรับผู้ป่วยชาวศรีราชา ชลบุรี หรือระแวกใกล้เคียง ที่สะดวก สามารถมารับการตรวจประเมินวางแผนการรักษาได้ที่ คลินิกตาศรีราชา ค่ะ